Dünyanın Yedi Harikası (Antik)

Dünyanın yedi harikası (antik), eski Yunan yazarları Sidon’lu Antipater, İskendireyeli Filon ve Heredot tarafından seçilmiş büyüleyici eserlerden oluşmaktadır. Bu eserler Doğu Akdeniz’de bulunmaktaydı. Dünyanın yedi harikası (yeni), ise 2007 senesinde İsviçreli bir kurumun girişimi ile oluşturuldu. Detaylara geçmeden önce antik ve yeni listede yer alan eserlere kısaca yer verelim. Bu yazıda antik harikalara yer veriyoruz.

AntikYeni
  1. Keops Piramidi
  2. Babil’in Asma Bahçeleri
  3. Artemis Tapınağı
  4. Zeus Heykeli
  5. Rodos Heykeli
  6. İskenderiye Feneri
  7. Bodrum (Halikarnas) Mozolesi
  1. Çin Seddi, Çin
  2. Petra, Ürdün
  3. Christ the Redeemer, Brezilya
  4. Machu Picchu, Peru
  5. Pisa Kulesi, Meksika
  6. Kolezyum, Roma
  7. Tac Mahal, Hindistan

Dünyanın Yedi Harikası (Antik)

Keops Piramidi

Keops Piramidi
Görsel: Flickr

Eski Mısır hükümdarı Keops’un mezarıdır. Mısır piramitlerinin en büyüğüdür. Milattan önce 2584 ile 2561 yılları arasında inşa edilen Keops Piramidinin yapımı 23 yıl sürmüştür. Yapımında 20.000 kişi çalışmış ve ağırlıkları 2 ila 15 ton arasında değişen 2 milyondan fazla blok taş kullanılmıştır. Kullanılan taş blokların bazıları öylesine büyük ve ağırdır ki günümüz standartlarında bile yapımı çok zor bulunmaktadır. Piramitlerin yapımında kullanılan tekniklerle ilgili olarak çeşitli teoriler öne sürülse de nasıl inşa edildiği gizemini korumaktadır.

Keops Piramidi 2
Görsel: Mısır piramitlerindeki kanallara bir örnek.

Öte yandan 20.000 kişinin çalıştığı inşaat alanının nasıl organize edildiği de gizemini korumaktadır. Mısırlılar tarihte kusursuz belgelemeleri ile bilinmektedir. Bu özelliklerini inşaat sürecinde kullandıkları muhtemeldir. Keops Piramidi’nin içi pasajlar ve odalar ile doludur. Orijinal listede yer alan harikalardan hayatta kalan tek eserdir. Genişliği 230.4 metredir. Ayrıca 146.5 metrelik yüksekliği ile 3.800 yıl boyunca insan yapımı en yüksek yapı olarak kalmıştır. Milattan sonra 1300’de yapılan Lincoln Katedrali ile bu unvanını kaybetmiştir. Kahire’ye 20 KM mesafede bulunan Giza’da bulunmaktadır.

Modern alternatifler:  Louvre Müzesi, Walter Piramiti, Luxor Hotel, Ryugyong Hotel, The Shard.

Babil’in Asma Bahçeleri

Babil'in Asma Bahçeleri
Görsel: Natalie Fletcher

Dünyanın yedi harikası arasında nerede bulunduğu kesin olarak bilinmeyen tek eserdir. Bazı kaynaklar Babil’in Asma Bahçelerinin bir efsane olduğunu ve gerçekte var olmadığını savunur. Diğer bazı kaynaklar ise Kral II. Nebuchadnezzer tarafından M.Ö 600 yılı civarında yaptırıldığını iddia etmektedir. Yukarı doğru birbirini takip eden ve giderek küçülen bahçelerden oluşan bir dağ şeklinde tasvir edilmekte ve Babil’in merkezinde bulunduğu düşünülmektedir. Söz konusu bölge bugün Irak’ın El Hille bölgesinde bulunmaktadır.

Babil’in Asma Bahçeleri gökten inen yeşillikler ile romantik bir görüntü oluşturur. Herodot’un harikalar arasında yer vermesi, Babil’in Asma Bahçeleri’nin görkemli görüntüleri insanı büyülediğine işaret ediyor.

Modern alternatifler: Villa d’Este, Dubai Mucize Bahçe (Dubai Miracle Garden), Kew Bahçeleri (Kew Gardens), Keukenhof Bahçeleri (Keukenhof Gardens)

Artemis Tapınağı

Artemis Tapınağı
Görsel: Miniatürk’te yer alan Artesmi Tapınağı modeli.

Bugün Efes’te yalnızca sütunları kalan Artemis Tapınağı, Yunan ay tanrısı Artemis için Lidya Kralı Krezüs tarafından yaptırılmıştır. Yunanlı şair Sidon’lu Antipater tarafından dünyanın yedi harikası arasında sayılmıştır: “Bulutların üzerine çıkmış Artemis Tapınağını gördüğümde diğer bütün harikalar görkemini kaybettiler ve dedim ki Olimpos’un haricinde güneş hiç bu kadar ihtişamlı görünmedi.” Sel felaketi ve kundaklama gibi nedenlerle zarar görmüştür. M.S. 268 yılına gerçekleşen barbar istilasına kadar ayakta kalmışsa da bu süreçte büyük hasar görmüştür. Tapınağın 127 sütunu vardır. İçinde Amazon savaşçılarının heykelleri, duvarlarında tablolar bulunmaktadır. 1869 yılında tapınağın bulunduğu mevki yeniden keşfedilmiştir. Bölgede bulunan bazı parçalar İngiltere’de bulunan British Museum’da sergilenmektedir. Günümüzde tapınaktan geriye kalan sütunlar Efes’te görülebilir. Efes, Unesco tarafından 2014 yılında dünya mirası sit alanı olarak ilan edilmiştir.

Modern alternatifler:  Wat Rong Khun, Harmandir Sahib “Golden Temple”, Kinkaku-ji, Sagrada Familia, Lotus Tapınağı.

Zeus Heykeli

Zeus Heykeli
Görsel: Wikipedia

Antik Yunan tanrısı Zeus’un heykeli, M.Ö. 435 yılında Yunan heykeltıraş Fidias tarafından Zeus tapınağında yapılmıştır. Zeus Tapınağı dönemin dini merkezi Olimpiya şehir-devletindeydi. Olimpiya şehri aynı zamanda olimpik oyunların doğduğu şehirdir. Olimpik oyunlar Zeus’u merkeze alan dini ritüellerin bir parçası olarak görülmekteydi.

Oturan Zeus heykelinin yapımı 12 yıl sürmüş olup yapımında fildişi tabakalar, altın paneller ve diğer değerli taşlar kullanılmıştır. Romalı tarihçi Suetonius tarafından zikredilmiştir. Zeus Heykel’inin 425 senesinde Zeus Tapınağı’nı yok eden yangında ortadan kalktığı düşünülmektedir. Bir diğer olasılık ise İstanbul’da bulunan Lausus Sarayı’na gönderilmiş olması ve 475 yılında bu binada çıkan yangın ile yok olmasıdır. Fidias’ın atölyesi 1950’li yıllarda Olimpiya’da keşfedilmiştir.

Modern alternatifler: Altın Buda (Golden Buddha), Buda İlkbahar Tapınağı (Spring Temple Buddha), Kurtarıcı İsa

Rodos Heykeli

Rodos Heykeli
Görsel: Frantisek Kupka (Kaynak)

Rodos Heykeli, M.Ö 280’de Yunan güneş tanrısı Helios adına Rodos limanının girişine yapılmıştır.  Kıbrıs hükümdarı Antigonus I Monophthalmus’un oğlu Demetrius’a karşı kazanılan zaferin anısına dikilmiştir. 30 metreden fazla yüksekliğe ulaşan heykel bronz ve demirden yapılmıştır. Tabanı ise mermerden oluşmaktaydı. Rodos Heykeli için ihtiyaç duyulan finansman savaş neticesinde elde edilen ganimetlerden sağlanmıştır. Yapımından 54 yıl sonra meydana gelen deprem neticesinde yıkılmıştır. Yıkılmasının ardından kalıntıları 900 yıl boyunca olduğu yerde kalmıştır. Dünyanın her yerinden ziyaretçi devasa kalıntıları görmek için Rodos’u ziyaret etmiştir. M.S 6. yüzyılda Rodos’un Araplar tarafından fethedilmesiyle birlikte kalıntıların Suriye’ye götürülmüş ve parça parça satılmıştır. Rodos heykelinin antik çağın en heybetli eserlerdendi. Bir o kadar da gölgede kalan eserlerdendi.

Modern alternatifler: Kurtarıcı İsa

İskenderiye Feneri

İskenderiye Feneri

M.Ö. 280 ile 247 arasında Ptolemaios Krallığı tarafından Mısır’ın Akdeniz kıyısında bulunan İskenderiye şehrinde yaptırılmıştır. Büyük İskender’in ölümünü takip eden dönemde gerçekleştirilmiştir. 137 metre uzunluğu ile yüzyıllar boyunca dünyanın en yüksek binalarından biri olmuştur. Efsanelere göre fenerin ışığı 50 kilometre uzaktan görülüyordu. Knidoslu Sostratus tarafından tasarlanmıştır. Yapımında kullanılan taşlar kurşun ile güçlendirilmiştir. Böylece yapının dalgalara dayanıklılığı artmış ve asırlarca sağlam kalmıştır.

iskenderiye feneri para
İskenderiye Feneri basılmış İskenderiye parası. (Kaynak)

İskenderiye Fenerinin tepesinde büyük bir ayna bulunmaktaydı. Gündüzleri ayna ile güneş ışığı yansıtılıyordu. Akşamları ise ateş yakılmaktaydı. 956 ve 1323 yılları arasında meydana gelen üç deprem ile zarar görmüştür. 1480 yılında eserin taşlarının aynı bölgeye yapılan Kayıtbay Kalesi’nin inşaatında kullanılması ile tamamen ortadan kalkmıştır. Kayıtbay Kalesi günümüzde halen ayaktadır.

Modern alternatifler: Lindau, Key Biscayne, Andenes, Jeddah Light

Bodrum (Halikarnas) Mozolesi

Bodrum Halikarnas Mozolesi

M.Ö 377’de Bodrum Halikarnas’ta Kral Hecatomnus’un küçük bir krallığı vardı. Kralın ölmesi ile birlikte oğlu Mausolus tahtı devraldı. Krallığın bulunduğu bölge antik çağda Karya olarak anılıyordu. Karya’da hükümdarların kız kardeşleri ile evlenmesi gelenekti. Bu nedenle Mausolus kız kardeşi Artemisia ile evliydi. Mausolus ölünce hem karısı hem de kız kardeşi olan Artemisia onun için bir mozole yaptırdı. Mozole anıt mezar anlamına gelmektedir. Dünyanın ilk mozolesi M.Ö 353 ile 350 yılları arasında Pers satrabı Mausolus için yapılmıştı. Nitekim mozole kelimesi de Mausolus’dan gelmektedir. 12. ve 15. yüzyıl arasında meydana gelen depremler nedeniyle yıkılmıştır.

Modern alternatifler: Tac Mahal, Lenin Mozolesi, Anıtkabir

 

Bir Cevap Yazın